CÁCH SỬ DỤNG BLOG NÀY

1. Đối tượng độc giả:1. Những bạn trẻ có máu phiêu lưu thích chu du xứ người trong thời gian dài nhưng với số tiền tối thiểu nhất có thể; 2. Những người có tâm hồn rộng mở, sẳn sàng dẹp cái tôi và quan điểm của mình sang bên để tiếp nhận những quan điểm mới.


2. Quan điểm: Bạn suy nghĩ khác tôi không có nghĩa là bạn đúng, tôi sai hay tôi đúng, bạn sai. Bạn suy nghĩ khác tôi bởi vì tôi và bạn không giống nhau. The meaning of life is not in trying to find out who is right, who is wrong; the meaning of life is in accepting each other's differences.


3. Phương tiện: "Với bát cơm ngàn nhà; Một mình muôn dặm xa; Chốn chốn không phải nhà; Chỗ nào cũng là nhà."

4. Nội dung: Bao gồm nhiều lĩnh vực mà tôi quan tâm 1. Du lịch bụi (Budget Travelling) 2. Sống tối giản (Minimalism) 3. Tái chế và tái sử dụng (Upcycle & Repurpose) 4. Tâm linh (Spirituality) 5. Triết lý cuộc sống

Chủ Nhật, 6 tháng 3, 2011

Tôi đi Trung Quốc (32): Suizhou


Mê mải ở viện bảo tàng đến tận 2h25, tôi mới rời được. Đi bộ trở lại mất 15 phút. Khi tôi đến nơi thì một dòng người rồng rắn xếp hàng trước khu soát vé và hanh lý. Tôi chỉ có 10 phút thôi nên không thể xếp hàng mà chen ngang vào. Nhà ga Hankou lớn thật và cuối cùng tôi cũng nhìn thấy tấm bảng có số hiệu tàu của mình. Quái lạ, gần đến giờ tàu chạy mà sao ở đây vắng ngắt. Một điều không tưởng ở đất nước đông dân này. Chưa kịp thở, tôi cầm vé chạy vào hỏi nhóm nhân viên đang đứng “tám” bên trong. Họ bảo tôi vào luôn không phải đợi bởi vì tàu đã đến lâu rồi. Lúc đó là 2h50 và tôi bắt đầu kéo hành lý của mình chạy về phía toa số 5. Tôi là người khách cuối cùng lên toa này. Đó cũng là một chiếc tàu lửa hai tầng. Tôi đưa vé cho người soát vé và hỏi ngồi tầng dưới hay trên. May là tầng dưới. Khi tôi định vị trên ghế xong thì tàu lăn bánh. Mệt quá, vừa phải dậy sớm vào buổi sáng, vừa phải chạy cả ngày để kịp tàu nên tôi chỉ muốn chợp mắt thôi. Sau khi đỡ mệt thì tôi bắt đầu quan sát chung quanh. Ở tàu hai tầng nhiều bảng hiệu cấm xả rác và hút thuốc trên tàu lắm. Mà con tàu trông cũng sạch sẽ hơn những tàu khác. Tôi nghĩ chắc do nhân viên nghiêm khắc với hành khách chăng? Tóm lại, đó là một cách làm hay bởi vì đã đến lúc người dân Trung Quốc phải học lối sống văn minh và tôn trọng môi trường xung quanh rồi.

Tàu khởi hành và đến rất đúng giờ. Nhà ga Suizhou nằm ở khu vực bên ngoài thành phố. 

Theo chân những hành khách khác, tôi leo lên xe buýt và được chở vào khu gần trung tâm. Xe đậu ngay trước văn phòng bán xe lửa trong thành phố (mua vé ở đây thì phải trả thêm tiền dịch vụ ấy.) Khu này có nhiều nhà trọ và có giá giống nhau cho phòng giá rẻ- ấy là 20 RMB. Tôi trả giá, cuối cùng cũng được 35 RMB/hai đêm.

Lý do tôi chọn điểm đến tiếp theo của mình là Suizhou- một thành phố nằm phía bắc của tỉnh Hubei (Hồ Bắc)- là bởi vì đây là quê hương của một vị trong Tam Hoàng của Trung Quốc. Đó là Thần Nông. Đây cũng là người sáng lập ra nền nông nghiệp ở Trung Quốc. Vì vậy thành phố Suizhou được đặt theo tên của nước Sui (581-618) của vị này. Mỗi năm vào ngày 26 tháng 6 âm lịch, lễ kỷ niệm ngày sinh của Thần Nông được tổ chức tại thị trấn Lieshan, nằm ở ngoại ô phía Bắc của Suizhou. Lễ hội này thu hút sự tham gia của nhiều du khách. Ngoài ra, Suizhou cũng là nơi khai quật mộ của Marquis Yi of Zeng với dàn nhạc lớn nổi tiếng khắp thế giới, những đồ khai quật cùng dàn nhạc khổng lồ này hiện tại đang được trưng bày ở viện bảo tàng tỉnh Hubei tại thủ phủ Wuhan. Ngoài ra,  Suizhou còn có phong cảnh đẹp với sông, núi và đồng bằng. Lý Bạch từng sáng tác một bài thơ ca ngợi cảnh đẹp thiên nhiên nơi đây.

Tóm lại, Suizhou là thành phố văn hóa và lịch sử cấp quốc gia. Ngoài ra, Suizhou có vị trí chiến lược phòng vệ quan trọng ở phía bắc của tỉnh Hubei do địa hình đèo núi hiểm hóc.

Buổi sáng hôm sau, tôi thức dậy hơi trễ, sau khi chuẩn bị xong thì 11h bắt đầu xuống đường. Đầu tiên tôi hỏi đường đi đến Hang Thần Nông (Shennong Cave). Nghe nói đây là nơi ông sống và dạy dân. Nhưng người dân ở đây không hiểu tôi nói gì hết, họ tưởng tôi hỏi đường đến bến xe Shennong (Shennong Tran). Ồ thì ra bến xe Thần Nông ở đối diện nhà trọ của tôi. Dạo một vòng quanh bến xe này, tôi thấy có khá nhiều nhà trọ giá bình dân. Tôi hỏi người khác, lòng vòng mãi, cuối cùng gặp một thanh niên Trung Quốc tốt bụng mở bảng đồ tỉnh Hubei cho tôi thấy Shennong Jia là tên một thành phố khác, cách Suizhou khá xa. Tôi biết đó không phải là nơi tôi muốn đi. Theo trang web du lịch thì tôi cần đi đến làng Lieshan nhưng tôi chẳng biết hỏi thế nào. Cuối cùng không muốn mất thêm thời gian, tôi quyết định đi đến viện bảo tàng Suizhou.

Tôi được anh thanh niên này (sau khi anh ta điện thoại hỏi tổng đài) hướng dẫn đón xe buýt số 10 trên đường Jiefang Lu (đường này nằm gần nơi tôi ở, gần bến xe Shennong và trên đường này có bến xe buýt đường dài trung tâm). Xe buýt chạy đến khi qua cầu trên đường Leigudun là tới.

Bảo tàng Suizhou trông thật hoành tráng và quan trọng là nó miễn phí (hehehe).


Nhìn thấy các bảo tàng hoành tráng của Trung Quốc, tôi lại nghĩ đến các bảo tàng ở Việt Nam. Thường các bảo tàng của Trung Quốc mà tôi vào có những điểm chung như sau.

Thứ nhất, bên ngoài thì trông như công viên
Bảo tàng Suizhou

Thứ hai, bên trong thì trông như khách sạn năm sao.
Bảo tàng Suizhou

Bảo tàng Suizhou

Thứ ba, hoàn toàn miễn phí (mục đích giáo dục và truyền bá văn hóa lịch sử là chính)

Thứ tư, chú thích cả bằng tiếng Hoa và tiếng Anh.

Thứ năm, rất đa dạng và phong phú về tư liệu, thông tin và cách thức trình bày. Họ trưng bày bằng nhiều cách như hình ảnh, trích đoạn, tượng, tranh, mô tả, mô hình phỏng lại những sự kiện (lớn bằng kích thước người thật), máy thuyết minh tự động, máy vi tính đặt trong phòng trưng bày để mọi người có thể tra cứu thông tin,…..

Qua các bảo tàng ở Trung Quốc, tôi khẳng định không thể có cách dạy dỗ người dân về lịch sử nước nhà nào hay hơn việc đầu tư vào các bảo tàng cả. Người Trung Quốc đến bảo tàng như đi chơi ấy (quả là vừa học vừa chơi). Việc đa dạng trong cách trưng bày thích hợp với nhiều kiểu học khác nhau – có người học qua việc nhìn và đọc hiệu quả hơn là nghe, có người học qua việc nghe hiệu quả hơn là nhìn và đọc, có người học hiệu quả qua các hình mô phỏng hơn là những con chữ trừu tượng,…)

Quả là các viện bảo tàng ở Trung Quốc có chức năng giáo dục rất cao. Tôi hơi dốt về lịch sử và cảm thấy môn học này nhàm chán mà khi bước chân vào các bảo tàng ở Trung Quốc còn cảm thấy mê tít, ở hoài trong đó chẳng muốn ra nữa. Như vậy, người Việt Nam mà có dốt về lịch sử có phải do một phần ở các viện bảo tàng không có chức năng giải trí giáo dục mà thiên nhiều về chức năng lưu trữ hay không?

Các bảo tàng của Trung Quốc ẩn chứa niềm kiêu hãnh và tự hào của họ về lịch sử và văn hóa nước nhà đấy các bạn. Đây quả là một thông tin quan trọng mà họ muốn gửi đến cho khách tham quan và thế giới. Chẳng lẽ Việt Nam ta chưa đủ kiêu hãnh và tự hào về dân tộc mình đến nỗi không thể đầu tư để có những bảo tàng công viên 5 sao hay sao?

Viện bảo tàng Suizhou có cả một căn phòng nói về những việc mà Thần Nông đã làm cho dân Trung Quốc. Trong căn phòng này có cả một cánh rừng mô phỏng. Tôi quả là phục Trung Quốc trong việc giáo dục người dân quá. Trung Quốc tự hào là có 5000 năm văn hiến. Việt Nam tự cho là mình có 4000 năm với những chiến tích vẻ vang là thế mà sao không nghĩ cách giới thiệu cho thế giới biết về nó nhỉ? Đa số người nước ngoài biết đến Việt Nam qua lịch sử cận hiện đại thôi, hầu như chẳng người nào biết Việt Nam từng ba lần “choảng” nhau với quân Nguyên Mông (lúc đó là quân đội của Thành Cát Tư Hãn ấy nhé). Khi tôi nói cho họ biết, họ ngạc nhiên vô cùng và bảo rằng lần đầu tiên biết có một dân tộc thắng nổi quân của Thành Cát Tư Hãn ấy. Tức mình thật, chẳng lẽ tôi mua vé số hàng loạt, khi nào trúng độc đắc, tôi xây ngay một bảo tàng công viên 5 sao và phục vụ miễn phí ấy (hehehe).

Từ bảo tàng Suizhou về, tôi dĩ nhiên là đi bộ rồi, vừa đi vừa la cà ấy mà. Ở Suizhou, mặc dù là mùa đông nhưng dọc đường về, hai bên lề những cây nở ra bông trắng trông thật đẹp và lãng mạn.


Ah, người dân Suizhou rất tự hào về vùng đất của họ đấy nhé. Vào thời Xuân Thu Chiến Quốc thì thành phố này là nước Zeng và chúa nước này là Marqis Yi of Zeng. Trong bảo tàng ở đây và ở Wuhan có trưng bày những vậy khai quật từ mộ của ông, trong đó nổi tiếng nhất là dàn nhạc khí khổng lồ. Và người dân ở đây khắp nơi trong thành phố họ xây dựng mô phỏng theo những vật dụng khai quật từ mộ của ông. Ví dụ nhé. Khi mới đến Suizhou, tôi ngạc nhiên vì đâu đâu cũng thấy một loại chim tạc đồng có hình dáng khá lạ. Con chim này trông giống như con hạc nhưng trên đầu là cặp sừng của hươu.

Sau khi vào viện bảo tàng đọc thì tôi mới biết rằng đối với người Trung Quốc, chim hạc và hươu là biểu tượng của sự may mắn. Và con hạc với sừng hươu này lần đầu tiên được thấy là từ mộ của Maqis Yi of Zeng. Như vậy chắc con vật kỳ lạ trở thành biểu tượng của thành phố Suizhou luôn quá. Họ để hình con vật ở nhà ga lửa nhé, ở đầu cầu nhé, ở căng tin trong bảo tàng nhé,… 

Và cái chuông từ bộ nhạc khí nổi tiếng ấy được thấy là vật trang trí trên cột đèn và trên thành cầu,…


Kỳ sau: Tôi đi Trung Quốc (33): Nanyang (Nam Dương) (1)  

Thứ Sáu, 4 tháng 3, 2011

Tôi đi Trung Quốc (31): Wuhan (3)


Sáng hôm sau, tôi quyết định phải đi đến thành phố khác thôi. Và tôi đã chọn Suizhou. Kiểm tra trang web tàu lửa, tôi thấy tàu lửa đi Suizhou từ nhà ga Hankou có giá rẻ hơn tàu lửa đi từ ga Wuchang (gần nơi tôi ở.) Dự định đi chuyến tàu từ ga Hankou vào lúc 11h10 sáng nên 9h tôi đã trả phòng và đi. Tuy nhiên, việc đi bộ với hành lý mất nhiều thời gian hơn tôi nghĩ. Tôi đi bộ từ chỗ youth hostel (có thể đón xe buýt 511 nhưng tôi không đón) đến ga Wuchang. Từ ga Wuchang, tôi đón xe buýt số 10 để đi đến ga Hankou. Và xe buýt cũng chạy lâu hơn tôi tưởng. Vì vậy đến 11h kém thì tôi mới vào được phòng bán vé ở ga Hankou. Không có vé, chỉ có vé đi lúc 14h55 mà thôi. Suy nghĩ một lúc, tôi quyết định lấy vé đi lúc 14h55, ghế cứng, giá 25 RMB. Lúc đó khoảng 11h sáng và tôi có khoảng 4 tiếng đồng hồ trống. Thay vì gửi hành lý ở nhà ga, tôi kéo theo ra ngoài và bắt đầu “lục lọi” khu vực này.

Từ nhà ga bước ra, phía bên tay phải là bến đậu xe buýt. Tôi thấy ở đây hầu như không có gì để xem. Thế là tôi quẹo trái. Bên phía trái dọc theo nhà ga (lúc này phía trước nhà ga là một lô cốt thật lớn – nghe nói là thành phố Wuhan đang chuẩn bị xây dựng hệ thống tàu điện ngầm, vì vậy lô cốt hiện tại mọc lên khắp nơi trong thành phố) có nhiều phòng internet và quán cơm. Tôi đói bụng muốn chết (sáng giờ lo chạy cho kịp chuyến tàu 11h10 nên chưa kịp ăn uống gì hết), vì vậy tôi mua hai cái trứng luộc và chén luôn tại chỗ. Tôi dần hồi phục sau hai cái trứng luộc này và bước đầu cất bước. Thấy một quán cơm rao giá 6 RMB (những quán khác có giá 8 RMB), tôi bước vào ăn thử. Cuối cùng phải trả đến 7 RMB. Lý do họ nói rằng 6 RMB là tiền thức ăn, còn cơm thì thêm 1 RMB nữa. Đúng là đồ lừa đảo!!! Từ quán cơm bước ra, tôi tiếp tục đi về phía tay trái thì thấy một con kênh bê tông kiên cố. Phía bên kia là một khu chợ chồm hổm và đằng sau những quầy hàng là một khu nhà trọ giá rẻ. Tôi thấy có cái còn để giá 10 RMB trên nóc nữa. Những căn nhà ở đây trông hơi cũ. Nếu tiếp tục đi dọc theo khu nhà này thì sẽ đến một con hẻm lớn nằm bên tay trái. Trong con hẻm đầy các căn nhà trọ trông mới hơn phía ngoài. Giá cả ở khu này tương đối mềm hơn so với khu nhà trọ ở xung quanh nhà ga Wuchang. Vậy là tôi có thể kết luận rằng trong ba khu của thành phố Wuhan là Wuchang (khu trường học), Hankou (khu thương mại) và Hanyang (khu công nghiệp) thì khu Wuchang có vẻ mắc mỏ hơn (không hiểu sao khu trường học lại mắc hơn khu thương mại – chắc do mức độ ô nhiễm ít hơn chăng?)

Vậy là sau một tiếng đồng hồ “lục lọi” khu vực quanh nhà ga Hankou, tôi quyết định lội bộ trở lại một đoạn để tham quan viện bảo tàng Wuhan (lúc ngồi trên xe buýt tôi nghe thông báo trạm dừng viện bảo tàng Wuhan trước rồi sau đó mới đến trạm dừng ga xe lửa Hankou, vì vậy tôi đoán viện bảo tàng chắc chắn ở gần nhà ga). Thế là tôi kéo hành lý đi hướng ngược lại, vừa đi vừa hy vọng sẽ được vào cổng miễn phí. Khi đến cổng, tôi được phát cho một vé miễn phí. Chắc có bạn thắc mắc rằng đã miễn phí mà còn có vé nữa là sao? Tôi nghĩ chắc họ phát vé để kiểm tra lượng khách vào mỗi ngày. Nếu vậy sao họ không dùng máy tính để đỡ phải sử dụng vé bằng giấy? Bảo tàng mở cửa từ 9h sáng đến 5 h chiều, tuy nhiên đến 4h chiều thì ngưng phát vé vào cổng.

Cầm vé trong tay, tôi ngán ngẩm nhìn những bậc thang hun hút trước mặt. Tôi nghĩ chẳng lẽ mình phải vác hành lý lên xuống những bậc thang này sao? Tôi thấy bên tay phải có một tấm bảng ghi chữ “Người khuyết tật” và có dấu mũi tên chỉ vào bên trong một lối đi. Vậy là tôi lần theo lối này. Đó là cầu thang máy. Tuy nhiên, cánh cửa gỗ dẫn đến thang máy bị khóa. Tôi nhờ một bảo vệ mở giùm và chỉ vào hành lý nói rằng “khá nặng” đấy. Bảo vệ ở đây tốt bụng thật. Anh ta gọi bộ đàm cho một người khác đến mở (lúc đó là 12h30 trưa, chắc họ đóng cửa để ăn trưa đây) và anh ta còn dẫn tôi vào thang máy đưa lên tận phòng gửi giỏ. Bảo vệ ở quầy gửi giỏ cũng thật dễ thương và nhiệt tình.

Gửi xong hành lý, tôi mải mê với những đồ vật trưng bày. Vào thời điểm này có cả phòng trưng bày tranh và thư pháp của người Trung Quốc. Thư pháp của họ có nhiều lối viết vô cùng. Có lối chân phương (viết nắn nót như chữ con nít), có lối viết như rồng bay phụng múa, có lối viết nghệch ngạc như gà bới, có lối viết nét đậm nhạt,…..

Ra khỏi phòng trưng bày thư pháp, tôi vào phòng trưng bày lịch sử thành phố Wuhan từ cổ đến cận hiện đại. Sau đó vào tiếp phòng trưng bày đồ sành sứ. Ở đây tôi học được rằng có ba loại sành sứ: loại đơn thuần một màu, loại xanh trắng và loại có tô màu. Sau đó, tôi mê mải với phòng trưng bày các cổ vật qua các triều đại. Quả là thú vị khi xem cùng một món đồ ví dụ như nghiên mực hoặc dấu triện hoặc ống đựng bút thay đổi như thế nào về vật liệu, hình dáng và thiết kế qua những triều đại khác nhau.




Điều đặc biệt ở các bảo tàng ở Trung Quốc là chúng rất đẹp và rộng lớn, trông y như khách sạn 5 sao vậy đó. Ngoài, các bảo tàng còn có các mô hình mô phỏng y như thật. Ví dụ mô phỏng hình ảnh của những người thợ gốm, hay mô phỏng một con đường ở Wuhan vào thập niên 1930 hay mô phỏng một trận tấn công của quân nhân Trung Quốc,…Tôi thấy cách làm này rất hay bởi vì hình ảnh và chữ viết không thì không đủ để làm giới trẻ hứng thú với lịch sử mà còn cần những hình ảnh mô phỏng sống động nữa. Không biết các viện bảo tàng ở Việt Nam có mô phỏng như vậy chưa? Lưu ý là các hình mô phỏng lớn bằng người thật đấy nhé, không phải bé tí như đồ chơi của trẻ con đâu.




Ah ở Wuhan, tôi phát hiện ra một việc mà tôi đôi khi nhìn thấy ở các thành phố khác nhưng không hiểu – đó là các chợ người. Họ là những người thợ nề, thợ điện, thợ mộc,…mỗi ngày ra công viên ngồi cùng với túi dụng cụ (nhờ vậy tôi mới biết họ làm nghề gì chứ, đọc tờ giấy họ ghi có hiểu đâu) để trước mặt. Ai cần thì đến thuê trực tiếp. Ở ga Hankou, tôi thấy các cụ ông cụ bà xách bếp lửa đỏ hồng, trên đó là một nồi trứng gà luộc, đi khắp nơi vừa rao vừa bán. Tôi còn thấy cả một bà lão đứng ngoài đừơng gần ga với hai ba cái ghế xếp trong tay. Tôi đoán chắc bà lão kiếm sống bằng nghề cho thuê ghế ngồi đây. Ở Beihai, vào những ngày gió lạnh ngắt, tôi thậm chí còn không muốn ra khỏi chăn nói chi ra khỏi phòng và ra ngoài đường. Vậy mà từ cửa sổ lầu 4 nhìn xuống đường, tôi thấy những người bán trái cây dạo ngồi chịu đựng những cơn gió lạnh thổi phần phật. Họ xoa hai bàn tay vào nhau cho đỡ lạnh. Kiếm được đồng tiền thật vất vả. Nhờ vậy mà tôi cảm thấy quý trọng những đồng tiền mình đang có hơn.

Nhìn thấy cảnh người dân nghèo khắp nơi vất vả kiếm sống nhiều khi tôi nghĩ giá mà bọn quan tham hoặc những tên con ông cháu cha tiêu tiền như nước ấy mà chịu khó đi theo tôi đi bụi một thời gian thì có thể sau khi về nước, họ không dám xài tiền luôn chứ đừng nói chi đến việc lãng phí (hehehe). Hoặc nhiều khi tôi nghĩ nếu mà những tăng sĩ muốn đắc đạo, chịu khó đi bụi một thời gian, nhìn thấy cảnh khổ khắp nơi thiên hình vạn trạng như thế nào thì họ sẽ quyết tâm tu hành và có thể sớm đắc đạo lắm đó. Chẳng phải thái tử Sĩ Đạt Ta sau vài lần xuất cung thì quyết định từ bỏ ngôi vị và mọi thứ và tu hành đến khi đắc đạo sao?

Nếu nói như tôi thì việc đi du lịch bụi có nhiều lợi ích quá các bạn nhỉ? Vậy thì các bạn còn chờ gì nữa, lên đường thôi!!!

Thứ Năm, 3 tháng 3, 2011

Tôi đi Trung Quốc (31): Wuhan (Vũ Hán) (2)


Dù ở trong một căn phòng thật tốt nhưng sáng tôi ráng dậy thật sớm để đi đến viện bảo tàng lớn nhất tỉnh Hubei – đó là viện bảo tàng tỉnh Hubei (viện bảo tàng này miễn phí cửa đó, vì vậy tôi mới dậy nổi, nếu không nằm ngủ cho sướng.) Nơi này có cả một khu trưng bày về thời nhà Chu – Hồ Bắc là gốc của nhà Chu mà – đó cũng là lý do khiến tôi dậy sớm.

Từ nơi tôi ở, xe buýt 14 có thể đi đến nơi. Ngoài ra xe buýt 401, 402 cũng đến được. Bảo tàng mở cửa từ thứ 3 đến chủ nhật (thứ 2 đóng cửa), buổi sáng chỉ cấp vé (miễn phí) cho 3.500 người, buổi chiều là 1.500 người. Sau 3h30 thì không cấp vé cho vào nữa. Lúc tôi đến khoảng 9h20 sáng (lý do đón lộn xe buýt nên phải đi lòng vòng (may nhờ có một anh chàng Trung Quốc đáng yêu kiếm giùm nếu không thì không biết khi nào mới đến). Ở đây, khi vào cửa phải qua cửa kiểm tra và một máy quét hành lý. Đồ ăn thức uống không được mang vào (tôi phải để bình trà cá nhân của mình ở đây, khi nào ra thì đến lấy lại).

Dĩ nhiên là tôi đến phòng trưng bày về nhà Chu trước rồi. Vật đầu tiên mà tôi thấy là thanh gươm của Việt Câu Tiễn đó. Thanh gươm trông giống như nạm vàng vậy (bởi vì nó có màu vàng, mà chẳng lẽ vua một nước là xài vàng giả nên chắc nạm vàng thật rồi.) Chữ Việt Câu Tiễn là do tôi đoán. Chú thích ghi là thanh gươm của vua nước Yue (giống chữ Yue trong từ Yuenan – Việt Nam- vậy Yue này nghĩa là nước Việt rồi). Tên của vị vua này là Gou Jian nên tôi đoán chắc là Câu Tiễn.


Sau đó thì tôi đi lòng vòng quan sát và đọc về lịch sử triều Chu. Ở đây có giải thích bằng tiếng Hoa và tiếng Anh. Các vật trưng bày gồm vũ khí chiến đấu của binh sĩ (các thanh gươm của các binh sĩ ngày xưa khá ngắn (chẳng lẽ người xưa lại lùn sao?)), vải vóc và hoa văn trên vải, các vật dụng hằng ngày như ly chén bàn ghế (ly uống rượu của họ có hình ngộ lắm), trang sức, và cả quan tài nữa (các bạn mà nhìn thấy quan tài của họ thì chỉ….muốn chết hehehe bởi vì nó trông rất đẹp với nhiều hình trang trí sặc sỡ ở bên ngoài, dù đã trải qua nhiều trăm năm rồi mà trông vẫn đẹp; như vậy lúc mới chắc chắn nó đẹp vô cùng), dụng cụ làm nông, kể cả tiền nữa đó. Điều đặc biệt là trong khu trưng bày này có cả mô hình ngôi nhà thời đó và cả mô hình của nơi khai quật các vật thể này nữa. Đây là điều đáng để cho các bảo tàng ở Việt Nam học hỏi. Tóm lại là sau khi từ phòng trưng bày này ra, người tham quan có một cái nhìn tổng thể và rõ nét về thời nhà Chu ở tất cả mọi mặt.
Quan tài!!! đẹp chưa nào???
 Khu trưng bày về nhà Chu chỉ là một khu trong cái bảo tàng này thôi nhá. Ngoài ra ở đây còn có trưng bày về lịch sử gốm sứ qua các triều đại, lịch sử đồ gỗ (ở đây có nguyên mô hình về những vật dụng gỗ được dùng trong một buổi đại tiệc), lịch sử chữ viết và nguyên liệu (cách người ta tạo ra các thanh tre để viết chữ trước khi có giấy). 
Sự biến đổi của chữ viết 

Ngoài ra ở đây còn có phòng trưng bày về những vật dụng được khai quật từ  hai lăng mộ -một của thái tử Liangzhuang trong đó có cả trang sức phụ nữ, thắt lưng bằng ngọc thạch- và hai là của Marquis Yi of Zeng (thế kỷ thứ 5). Điều nổi bật nhất ở lăng mộ thứ hai là nguyên một dàn nhạc bằng kim loại cực lớn  - một trong những dàn nhạc lớn nhất trên thế giới. 
đây chỉ là một góc của giàn nhạc; giàn nhạc lớn quá nên không thể chụp hết được

Đa số những người được chôn sống theo ông ta là phụ nữ trong độ tuổi từ 13 đến 26 và họ khá lùn, cao nhất là 1m59, còn lại từ 1m55 trở xuống. Một lần nữa, khi nhìn thấy quan tài của họ thì chỉ…muốn chết bởi vì chúng quá đẹp và rực rỡ. Ngoài ra, dù đó là thế kỷ thứ 5 nhưng những vật dụng được chạm khắc tinh xảo với những đường nét vô cùng cầu kỳ và dĩ nhiên trông rất đẹp. Tôi không thể hình dung nổi làm sao những con người ở thế kỷ thứ 5 lại có thể tạo ra những thứ đẹp đến như vậy.


Viện bảo tàng này còn trưng bày về những anh hùng của tỉnh Hubei thời cận hiện đại nữa (tiếc là phần trưng bày này chỉ toàn là tiếng Hoa nên tôi không đọc được.)

Tóm lại, quả là một viện bảo tàng hoành tráng mà lại miễn phí. Vì vậy tôi chả dại gì mà bỏ tiền vào những viện bé tí. Cứ nơi nào miễn phí thì tôi vào. Thường người ta hay nghĩ: của rẻ là của ôi (ở đây lại là của miễn phí.) Nhưng câu đó chả đúng với Trung Quốc tí nào bởi vì những nơi miễn phí ở đây thì thật đáng giá, trong khi những nơi có phí chưa chắc đã bằng.

Từ viện bảo tàng đi ra, tôi đi bộ đến hồ nội thành lớn nhất Trung Quốc –đó là Hồ Đông (ở Hà Nội có Hồ Tây thì ở Wuhan có Hồ Đông.) Công nhận hồ này lớn thật, tôi đi bộ rả cẳng luôn mà chỉ được khoảng 1/3 hồ thôi. Trong khu vực xung quanh hồ có khá nhiều thứ để xem và để chơi bởi vì vào những ngày hè nóng nực thì người dân ra đây giải trí nên nơi này chẳng khác nào một công viên rộng lớn.



Ở đây có nơi tưởng niệm nhà thơ Qu Yuan và nơi tưởng niệm vị chủ nhân trước đây của khu vực này. 




Có cả một khu vực tạc tượng, nghĩa là nơi trưng bày những pho tượng tạc lại những sự tích phổ biến trong các câu chuyện cổ ở Trung Quốc, ví dụ như truyện về một ông lão muốn dời non hay truyện về những chàng mù và con voi,… Tóm lại những bức tượng cổ trông khá buồn cười (bởi vì nội dung các sự tích là để dạy dỗ con người từ những việc làm ngu ngốc của người khác mà).




Dĩ nhiên, khi ở gần hồ thì có chèo thuyền rồi. Ở đây có cho thuê cả xe đạp để đi dạo quanh hồ. Đây cũng là nơi chụp ảnh cưới ngoài trời lý tưởng. Thời điểm tôi đến, dù khá lạnh nhưng có gần chục đôi đang chụp ảnh cưới. Tội nghiệp các cô dâu, để có tấm ảnh kỷ niệm đẹp, họ phải ăn mặc phong phanh (những áo cưới hở vai) giữa trời lạnh. Ở đây có một vườn đào khá rộng và đẹp đấy nhé.


Thế là hết một ngày. Hôm sau, không thể dậy sớm nữa, tôi đánh một giấc đến giữa trưa. Sau đó bắt đầu xuống đường. Đầu tiên tôi vào ngôi đền Changchun của đạo Lão. Nghe nói vé cửa là 10 RMB nhưng lúc tôi đến nó lại miễn phí. Khu vực này khá lớn bao gồm rất nhiều ngôi đền bên trong, mỗi nơi thờ một vị khác nhau, trong đó có cả đền thờ Thiên Mẫu nương nương và Tam Hoàng (ba vị vua đầu tiên của Trung Quốc).





Từ đền Changchun đi ra, tôi kiếm đường để đến Yellow Crane Tower. 

Khi đọc tên bằng tiếng Anh thì tôi chẳng để ý nhưng đến khi đọc bằng tiếng Hán (Huanghe Lou) thì tôi mới biết thì ra mấy hôm nay mình ở gần Hoàng Hạc Lâu đây mà. Tuy nhiên giá vé vào cửa ở đây chẳng rẻ tí nào – 80 RMB. Vậy là tôi ngu sao vào. Tôi nghĩ Hoàng Hạc Lâu nổi tiếng bởi vì nó gắn với thơ ca, như vậy ấy hẳn phong cảnh ở đó rất lãng mạn. Tuy nhiên thời buổi Trung Quốc đô thị hóa khắp nơi thì kiếm đâu ra một Hoàng Hạc Lâu lãng mạn như mô tả trong thi ca nhỉ? Quả đúng như vậy, khi tôi đến thì một bên của Hòang Hạc Lâu là đường ray xe lửa, bên kia là đường cao tốc, xung quanh là các tòa nhà và phố xá nhộn nhịp. Vào đó chỉ uổng tiền mà thôi. Mà đúng như vậy. Ví dụ lúc tôi ở Liuzhou, những quả núi mà tôi leo thật ra rất nổi tiếng vì tính lãng mạn và rất nhiều nhà thơ nổi tiếng ghé thăm để làm thơ nhưng bây giờ phố xá mọc lên khắp nơi, nhìn đâu cũng thấy tòa nhà thì còn lãng mạn nổi gì nữa chứ.

Hoàng Hạc Lâu nằm rất gần sông Dương Tử, từ trên lầu nhìn xuống thấy sông là chắc chắn rồi. Vì vậy tôi tranh thủ đi bộ qua cây cầu lớn nhất bắc qua sông Dương Tử ở đây. Cây cầu này lớn thật. Đi bộ rất lâu mới đến được bờ bên kia. Hai bên đầu cầu là bốn trạm gác (mỗi bên hai trạm, mỗi đầu một trạm) luôn có quân nhân đứng nghiêm gác trong các trạm. Một bên bờ sông là phố xá nhộn nhịp, bên bờ kia là công viên.




Qua khỏi cây cầu này thì cũng đến quận Hanyang luôn. Vậy là tôi đi tìm ngôi chùa thiền đầu tiên của đất Hubei (Hồ Bắc), ngôi chùa có tượng của 500 vị La Hán – đó là chùa Guiyuan. Đi lòng vòng mãi đến gần 6h chiều tôi mới đến được cổng chùa. 

Chùa đóng cửa lúc 4h30 rồi, nghe nói giá vé vào cửa là 10 RMB. Tôi xin phép vào chụp hình. Ông gác cổng tử tế ghê nên đồng ý cho tôi vào sân thôi, không được vào bên trong đâu.

Điều đặc biệt là một số đường có tên của khu di tích hoặc địa điểm tham quan luôn. Ví dụ con đường trước cửa Hoàng Hạc Lâu (Huanghe Lou) cũng có tên là Huanghe Lou luôn. Còn con đường trước cửa chùa Guiyuan thì có tên là Guiyuan Si luôn (Si nghĩa là chùa). 

Gần chùa này có con đường Xida (đọc là Si Ta, chứ không phải Si đa đâu – Xi nghĩa là phía Tây, Da nghĩa là Đại – vậy chắc nó là Tây Đại hoặc Đại Tây gì quá.). Dọc theo đường này có nhiều nhà trọ và quán ăn lắm. Khu vực này, theo tôi nghĩ, là không mắc (do tôi ăn tối ở đây mà), nên sau này các bạn có thể đến đây để tìm nhà trọ giá rẻ.

Ngoài ra ở Wuhan tôi còn thấy có viện bảo tàng , đài tưởng niệm sự kiện 1911 nữa chứ. Tiếc là chả có thời gian vào bởi vì từ quận Hanyang về được đến nhà là đã 10h đêm (phải vừa đi vừa hỏi thăm đường miết mà tôi lại chẳng muốn đi xe buýt do muốn vừa đi vừa ngắm phố xá ấy mà). Tóm lại ngày hôm nay tôi đi bộ khoảng 9-10 tiếng ngoài đường, chỉ ngồi lúc dừng lại ăn tối ở nhà hàng thôi, còn lại thì đứng và đi suốt. Hèn chi tôi ăn quá trời mà hầu như chẳng tăng cân.

Ah quên, thông báo một giải pháp mới cho những ai muốn giảm cân nhé - ấy là đi du lịch bụi. Lúc trước, tôi nặng gần 60 kg, đi bụi riết giờ chỉ khoảng 50, tướng mi nhon như người mẫu nên nhiều người trông thấy “ganh tỵ” Giảm cân kiểu này hấp dẫn hơn các bạn nhỉ? Mà do tôi đi bộ riết nên chân giò săn chắc, nếu đem tôi lên luộc thì ăn chẳng khác gì gà đi bộ đâu hehehe. Đi du lịch bụi thì ra cũng là một biện pháp giảm cân và một môn thể thao tốt ấy nhỉ. Vậy thì các bạn cùng nhau đi bụi nào.

Tôi đi Trung Quốc (31): Wuhan (Vũ Hán) (1)


Quyết định không thèm ở Changsha thêm ngày nào hết. Hay nói cách khác thì tôi không thích thành phố này lắm. Tại sao ư? Tại vì nó lạnh quá, lạnh đến nỗi chỉ muốn ở trong phòng. Các quán internet thì giá quá mắc và thường không dành cho người không có chứng minh thư. Bấm bụng vào đại một nơi chấp nhận tôi nhưng giá đến 4 RMB/giờ, tôi tìm thông tin về tàu lửa để đi đến thành phố tiếp theo. Cuối cùng tôi thấy thủ phủ Nanchang của tỉnh Jiang Xi (Giang Tây) và thủ phủ Wuhan của tỉnh Hubei (Hồ Bắc). Ý định của tôi là đi Nanchang trước (nghe nói thời tiết ở đây khá dễ chịu), sau đó đến Wuhan. Hai tỉnh này nằm ở phía đông của Trung Quốc.

Có thông tin trong tay, tôi qua nhà ga ở bên cạnh để mua vé. Kết quả không có vé đi Nanchang (chỉ có hai chuyến tàu đi từ Changsha đến Nanchang – một chuyến thì giá quá mắc nên tôi không đi). Vậy là tôi hỏi vé đi Wuhan luôn. Trên trang web, tôi thấy có khá nhiều chuyến tàu từ Changsha đến Wuhan. Chị bán vé lắc đầu, nói hết vé ghế cứng rồi, chỉ còn vé giường nằm thôi, giá đến 130 RMB cho khoảng 3 tiếng trên tàu ư. Tôi không chịu và hỏi những tàu khác, cũng không có. Cuối cùng chị ta bán cho tôi vé đứng trên chuyến tàu đầu tiên mà tôi hỏi, giá 48 RMB (chỉ có số toa mà không có số ghế- vậy là vé đứng rồi còn gì). Tàu khởi hành lúc 11h43 và dự kiến đến vào lúc 15h32.

Thủ phủ Wuhan thực ra là do 3 thành phố gọp lại. Đó là Hankou (trung tâm thương mại), Wuchang (trung tâm giáo dục) và Hanyang (trung tâm công nghiệp). Thành phố này trước đây là đất của nhà Chu và cũng là cái nôi của nền văn minh nhà Chu rực rỡ đấy nhé.

(Thông tin này các bạn cần lưu ý nhé (sau này nếu các bạn có hỏi, có khi tôi chẳng nhớ đâu)– trang web mà tôi hay vào để tra thông tin về các chuyến tàu lửa ở Trung Quốc là www.chinatrainguide.com. Có nhiều trang web khác nữa nhưng thông tin không đầy đủ bằng và thậm chí có trang còn ghi giá tiền bao gồm luôn cả phí dịch vụ để bạn có thể đăng ký vé qua mạng với họ nữa.

Ngoài ra, trang web tự điển Anh-Hoa mà tôi thấy hữu dụng nhất là trang www.nciku.com

Trang web về các địa điểm tham quan ở Trung Quốc (sách hướng dẫn du lịch có nhiều địa điểm không đề cập đến lắm – bây giờ tôi chỉ muốn vứt quách quyển sách dày cộm mà mình đây có ấy) là www.virtualtourist.com và www.chinatravel.com

Tóm lại, sau vài tháng ở đây và tra cứu hàng chục trang web khác nhau thì tôi nhận thấy bốn trang trên đây là hữu dụng nhất đấy.)

Có vé trong tay, sáng hôm sau băng qua phía đối diện đường để ăn sáng trong một nhà hàng địa phương xong thì tôi về trả phòng và đi ra ga. Cũng lại một đám đông đang đứng chờ tàu. Đúng là ở Trung Quốc lâu và học hỏi theo dân nghèo có khác. Bây giờ tôi “khôn” hơn một chút. Những người khác xếp hàng rồng rắn để chờ ư? Tôi thấy một số người không thèm xếp hàng gì hết, cứ qua dãy ghế cạnh bên ngồi (còn nhiều ghế trống lắm do chẳng ai thèm ngồi; người ta chỉ tập trung ngồi ở dãy ghế trước số hiệu của tàu mà thôi). Không muốn đứng đợi hơn nửa tiếng nên tôi theo chân họ qua dãy ghế đó ngồi. Ngồi đã đến khi tàu đến thì họ làm như sau: leo qua dãy ghế bên cạnh, vậy là tôi cũng leo. Cuối cùng không xếp hàng mà tôi vẫn được đứng phía trước hehehe (hơi xấu hổ nhỉ!!!)

Khi lên tàu, mặc dù vé của tôi là vé đứng nhưng tôi cũng kiếm được một chỗ ngồi cho đến ga Wuhan luôn. Tôi vẫn không hiểu về tàu lửa ở Trung Quốc lắm. Nếu tôi có thể ngồi từ đầu đến cuối, nghĩa là còn ghế trống. Vậy tại sao họ không bán cho tôi ghế ngồi mà lại bảo là hết ghế rồi? Không chỉ mình tôi đâu. Nhiều người đi tàu vé đứng cũng có ghế ngồi từ đầu đến cuối lắm. Nếu vậy thì mấy lần sau tôi cứ mua vé đứng và tìm chỗ ngồi vậy hehehe. Nhờ đi trên chuyến tàu này, tôi học được hai điều.

Thứ nhất, với hành lý nhiều thì tôi kiếm được chỗ để lý tưởng cho người đi vé đứng rồi. Ấy là chỗ gần toilet và ngay cạnh máy nước nóng ấy. Có một đoàn người lên sau tôi và họ nhanh chóng chiếm lấy chỗ này. Vậy là lần sau nếu đi tàu vé đứng thì tôi biết được chỗ chất hành lý của mình rồi nhé.

Thứ hai, một số bạn trẻ Trung Quốc khá lặng lẽ và nhẹ nhàng khi ăn (không ồn ào như những tên mà tôi gặp trước đây). Ngồi đối diện tôi là một anh chàng (chắc sinh viên) khá cao to và đẹp trai. Anh ta mở túi lấy mì gói ly và mở hộp ra, cho các gói nêm vào, chế nước sôi và chờ mì chín. Mọi hành động được thực hiện một cách gọn ghẽ và lặng lẽ trong một khoảng không gian chật hẹp một cách điêu luyện. Như vậy có thể kết luận rằng dân Trung Quốc ăn mì gói khá nhiều. Và nhờ vậy tôi cũng biết cách mở gói mì theo cách Trung Quốc. Ấy đừng tưởng rằng mở bao bì dễ ẹt có gì phải học nhé. Bao bì của Trung Quốc gói khác với những nước khác đấy, do vậy cách mở cũng khác luôn. Trước đây, tôi toàn lấy kéo cắt không hà (do mở hoài không ra.) Và thêm một tuyệt chiêu mà trước đây tôi thấy ở Việt Nam mọi người không biết nè. Đó là sau khi mở gói mỳ ly để cho gói nêm và nước sôi vào thì làm sao đậy nắp lại? Khi ở Việt Nam, thì tôi toàn kiếm cái gì hơi nặng như quyển sách và đậy lên trên không hà. Hehehe dân Trung Quốc làm như sau: Họ chỉ mở ½ phần nắp, sau khi cho nước sôi vào thì lấy cái nĩa nhựa đính kèm theo gói mì ly ấy soi một lỗ bên phía đã mở đối diện ấy và ghim lại. Vậy là gói mì vẫn đóng kín ấy nhé. Kinh nghiệm đậy mỳ ly này đến giờ tôi mới biết hihihi.

Tàu đến ga Wuhan khá đúng giờ. Lúc đó ngoài trời mưa nhẹ và nhà ga khá lớn làm cho tôi có cảm giác lạc lõng. Tuy nhiên về chỗ ở thì tôi có phần yên tâm bởi vì tôi biết ở Wuhan này có youth hostel của tổ chức Hostelling international. Có một nơi gần ga, giá dorm là 35 RMB cho người có thẻ thành viên. Mỗi khi đến một thành phố có youth hostel của tổ chức này thì tôi yên tâm đôi phần về chỗ ở bởi vì ở Trung Quốc thì mỗi khi ở youth hostel thì tôi có cảm giác như ở nhà vậy ấy. Tuy nhiên, giá cả lại mắc hơn so với việc ở nhà trọ địa phương. Vậy là tôi làm bài tính trong đầu. Dorm của youth hostel thì có wifi và máy điều hòa. Nếu tôi kiếm được nhà trọ nào gần ga mà có giá từ 15-20 RMB thì tôi sẽ ở đó 2 đêm, đến đêm thứ 3 thì về youth hostel để sử dụng wifi miễn phí ở đây (Ở Trung Quốc riết rồi tôi cũng tính toán như dân Trung Quốc luôn).

Nhưng mà người tính thì không bằng trời tính rồi. Khu vực xung quanh nhà ga, nhà trọ không rẻ cho một người đi du lịch một mình (bởi vì phải trả tiền cho phòng hai người không hà), giá ở đây từ 30-40 RMB. Tôi kiếm mãi mới có phòng nhỏ giá 25 RMB. Tôi lại làm bài tính khác. Giá 25 trong khi dorm giá 35 mà lại có wifi và máy điều hòa. Phần chênh lệch 10 RMB ấy chỉ đủ để dùng internet công cộng thôi (mà phải tìm nơi không cần chứng minh nhân dân và giá có thể 4 RMB/giờ trong khi wifi ở dorm thì sử dụng vô tư), ngoài ra nếu ở nhà trọ địa phương, tôi sẽ lỗ mất phần máy điều hòa.

Cuối cùng tôi quyết định kéo hành lý đi đến youth hostel (tên là Pathfinder nằm ở đường Zhongshan Lu, số 368, quận Wuchang), cách nhà ga Wuchang khoảng 1-1.5 cây số. Sau mấy tiếng loanh quanh ngoài đường dưới trời mưa nhẹ thì tôi cũng đến được nơi ở trong tình trạng lạnh ngắt. Lúc đó gần 8h tối rồi (may là trong lúc loanh quanh, tôi đã ghé vào một quán ăn một tô mì rồi – người ham ăn như tôi mà, hiếm khi chịu đói lắm khekhekhe). Đối diện youth hostel này là ngân hàng China Merchant bank và một siêu thị nhỏ.

Lúc này trong dorm có hai sinh viên người Anh (mới tốt nghiệp trung học và đang thực hiện gap year.) Tôi hỏi họ tiền đâu đi du lịch. Họ bảo sau khi tốt nghiệp trung học thì đi làm 6 tháng, có tiền rồi thì đi du lịch 6 tháng. Sau Trung Quốc thì họ sẽ sang Việt Nam ở khoảng 3 tuần. Hai anh chàng này rủ tôi hôm sau đón tàu đi Chongqinh. Nghĩa là sẽ lênh đênh trên sông Dương Tử (Yangtzi), con sông lớn nhất Trung Quốc và lớn thứ ba trên thế giới (theo tôi biết thì sông Amazon ở Nam Mỹ và sông Nile ở Bắc Phi chiếm vị trí số 1 và 2. Vậy sông Mê kong chiếm vị trí số mấy vậy, có ai biết không?), có nguồn ở tận Tây Tạng lận (vậy mà mấy thằng Trung Quốc đáng ghét khai thác quặng bô xít từa lưa ở đó và làm ô nhiễm nguồn nước của con sông này và một số con sông khác trong đó có cả sông Mê kong – kiểu này thì trong tương lai số người bị bệnh ung thư ngày càng tăng đây)

Tôi vừa lang thang mấy tiếng ngoài đường, lạnh run mà hôm sau lại phải di chuyển ư (vả lại giá vé tàu cũng không rẻ, theo tôi nghĩ, lênh đênh 3 đêm 4 ngày trên sông mà), nghe thì thích thật nhưng tôi đành từ chối.

Tối hôm đó tôi có giấc ngủ thật ấm áp trong một căn phòng có máy điều hòa (lâu lắm rồi mới được ngủ trong phòng có điều hòa.) Ở nhà trọ địa phương, toàn là quấn 2 cái mềm lại ngủ không hà. Và cũng chính vì ấm quá nên tôi lười đi ra ngoài (lạnh ngắt). Như vậy điều kiện thoải mái quá cũng không tốt ấy nhỉ, con người trở nên lười biếng đi. Vì vậy mà ngài Đạt Lai Lạt Ma dạy rằng: thực ra, người sinh ra trong hoàn cảnh tốt khó tu hơn hơn những người sinh ra trong điều kiện không tốt bởi vì khi điều kiện tốt rồi, người ta cảm thấy an toàn và thoải mái với những gì mình có - ấy là cảm giác thỏa mãn – vì vậy sẽ khó tu hơn (một thái tử như Sĩ Đạt Ta sẳn sàng từ bỏ ngôi vàng để sống khổ hạnh thì thật hiếm có – vì vậy mới thành Phật được). Còn những người sinh ra trong điều kiện không tốt thì sẽ ngày đêm nhớ đến Tam Bảo. Tôi thấy cái này đúng bởi vì tôi ở trong phòng ấm cúng thì rất lười ra ngoài trời lạnh ngắt. Khi cả trong phòng lẫn ngoài trời đều lạnh thì tôi lại năng đi ra ngoài (có cử động thì cơ thể sẽ ấm hơn.)

Nhân dịp này tôi nhớ ra cái mà tôi học được từ một vị sư người Đài Loan (không phải quan điểm của tôi đâu). Vị sư bảo khi Phật tử cúng dường cho Ngài những thứ vật chất như tiền bạc, xe hơi,…thì Ngài từ chối và dạy họ rằng thực ra việc cúng dường là rất tốt nhưng song song vô hình trung họ lại tạo một môi trường tốt cho các tăng sĩ và có thể làm cho các tăng sĩ quên đi Tam Bảo khi được ở trong một môi trường quá tốt. Như vậy có thể cản trở đường tu của những tăng sĩ này. Vì vậy những người được cúng dường nhiều nhất là những người khó tu nhất (nhưng theo tôi, ai mà vượt qua được những điều này thì thật đáng nể). Do vậy Ngài thường xuyên từ chối tiền cúng dường.